Tot 17 april is er in het vernieuwde infocentrum aan Vredenburg 40 een tentoonstelling met recente archeologische vondsten. Nu ontdekten we dat deze ook online te vinden zijn op www.cu2030.nl/archeologie. De geschiedenis van het gebied komt tot leven in flashfilmpjes met uitleg. Komisch: Trijn doet het met een Italiaan.
Wat moderne archeologie betreft: we hebben de hand weten te leggen op het Plan Hoog Catharijne uit oktober 1962. Het is van Empeo, de projectontwikkelingspoot van Bredero. Erg bijzonder tijdsdocument. Er is minder veranderd in vijftig jaar dan wij soms denken. Zodra het is ingescand, komt het hier online.
Als er lezers zijn met ander uniek materiaal uit de jaren vijftig, zestig en zeventig, houden we ons aanbevolen! Als je het niet kwijt wilt, willen we er graag een kopie van maken.
zondag 7 maart 2010
Vondsten
Trefwoord: archeologie
donderdag 13 augustus 2009
Beroering over kasteelresten
De manier waarop de gemeente wil besluiten de laatste muurresten over te laten aan Corio wekte al verbazing. Deze fundamenten, respectievelijk van een stuk muur van het zuidwestelijke bastion en van de zuidelijke poort, zijn nog niet volledig gelokaliseerd. Niettemin wordt Corio beloofd dat ze deze mag verwijderen en 'ongeveer' terugplaatsen.
Naar nu blijkt is De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed nogal ontstemd dat hun advies terzijde wordt geschoven, schrijft AOU vandaag. De vergunningaanvraag is momenteel in beroepstermijn. Als de Rijksdienst bezwaar aantekent ontstaat een nogal ongemakkelijke situatie. Niet sjiek, in ieder geval.
Bijgaand een plaatje van veertiende eeuwse muurresten, zoals ze in station Blaak zijn verwerkt. Als Corio en de gemeente hun zin zouden doorvoeren gaan we hier misschien ook wel zoiets zien. (Foto: stationsinfo.nl)
Hier een post uit april over de technische aspecten van de bouw van de vijflaagse ondergrondse parkeergarage. Het wordt uitgevoerd met diepwandtechniek.
En hier een plaatje.
Trefwoord: archeologie, bezwaar, Corio, Slot Vredenburg
woensdag 5 augustus 2009
Gesleep met kasteel
De komkommers rijpen. Daar gaan we weer. Waar zouden we zijn zonder archeologie.
De kasteelresten zijn een behoorlijke sta in de weg. Vooral de resten die men nog niet kent. Corio mag nu van de gemeente de kasteelfundamenten ter plaatse van de nieuwe grote en diepe parkeergarage onder het Entreegebouw tijdelijk verplaatsen, mits ze maar terug komen. Dat mag ook ongeveer. Maar de 'fundamentalisten' bij het rijk (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed) en de Welstandscommissie zijn het daarmee niet eens. Helemaal als een verrassing komt het niet. Wel dat er hierover intern een controverse bestaat. Lees maar hier. Lees hier hoe belangrijk het is dat het bewaard blijft.
Resumerend. Corio wist jaren geleden al dat ze daar een ondergrondse garage wilde gaan maken. Ze wisten van het mogelijke bestaan van fundamenten. Ze wisten van de beschermde status ervan. Ze hebben er in hun ontwerp geen rekening mee gehouden. Ik stel vast dat ze er op vertrouwen dat de gemeente dit probleempje wel voor hen oplost. En zo geschiedde.
We stellen het volgende vast:
- de status van rijksmonument van Stadsbuitengracht en kasteelrestanten zorgt niet voor absolute bescherming, auto's parkeren is al voldoende reden;
- waarom zou je je überhaupt nog druk maken over die resten als ze feitelijk vogelvrij zijn?
- als je niet weet hoe groot de resten zijn, hoe kun je dan voorstellen dat je ze tijdelijk gaat verplaatsen zonder dat de boel uit elkaar valt?
Zou men denken dat de zorg voor de oude resten langs Vredenburg-noord wel voldoende is? Ik verwacht straks een zelfde bericht over de resten van de Catharijnepoort, omdat daar de expeditietunnel voor het Muziekpaleis gegraven moet worden. Waarom wil men toch met alle geweld overal de grond in, precies waar het kasteel lag?
Anyway, het ontwerpbesluit op het verzoek van Corio ligt momenteel ter inzage en er kunnen zienswijzen op worden ingediend. Dat lijkt me een triviale exercitie, gezien het al terzijde schuiven van minimaal twee respectabele tegen-meningen.
Trefwoord: archeologie, sloopvergunning, Vredenburg
vrijdag 10 juli 2009
Leidseveer

[update 11-7] Momenteel kun je op het Smakkelaarsveld 'mannen in witte pakken' bezig zien. Het blijken archeologen te zijn. Vanaf de weg kun je ongeveer zien wat ze hebben gevonden: een stuk van een kademuur en losse vondsten. Lees het verhaal [hier].
Nu heb ik even in Het Utrechts Archief zitten neuzen naar wat het zou kunnen zijn. Ik denk dat het op de foto min of meer te zien is, helemaal achterin waar het schip ligt, ter hoogte van het bruggetje of er iets achter. Nu moet je in HUA wel zoeken op "Leidseveer", om überhaupt iets te vinden. Zoek je op "Vleutenschevaart", komt er bijna niets naar boven.
De foto is van rond 1900, genomen vanaf de Smakkelaarsbrug. De huizenrij aan de (toen nog) Vleutenseweg is tegenwoordig de gevel van FGH Bank en Movares. Nadat de [Leidseveertunnel] is gebouwd, net voor de oorlog, werd het stukje straat tussen viaduct en Catharijnesingel omgedoopt in Leidseveer. De tunnel kreeg zijn huidige naam overigens pas in 1953. Nu we toch in de namen zitten: aan de overkant verdween de naam Leidseweg (je weet wel, waar De Utrecht ooit stond) en werd Smakkelaarsveld. Aan de westzijde werd dezelfde straat omgedoopt in Van Sijpesteijnkade. Zo werden zowel de Vleutenseweg als de Leidseweg, met name door het almaar uitdijende spooremplacement en het Westplein een flink stuk korter.
(Foto: Het Utrechts Archief)
Trefwoord: archeologie, Leidseveertunnel, Smakkelaarsveld
donderdag 11 juni 2009
Poeren in de grond


Vandaag zijn archeologen op het Smakkelaarsveld aan het werk gegaan. (Tjonge, wat is dat veranderd in een paar weken tijd.) Ben even gaan kijken, maar ze waren al weer weg.
In de sleuf kun je een mooi profiel zien met wat labeltjes. Leuk vond ik het om te zien hoe de aannemer alvast de nieuwe vondsten voor de archeologen in, pakhembeet, het jaar 2400 onder de grond werkte: stukken schuim, ijzer, rubber, plastic buis, van alles wat.
Wat de archeologen de komende weken gaan onderzoeken vind je [hier]. Daar zou best nog iets leuks tussen kunnen zitten. Dus volgende week bij de Mediamarkt even door het hek loeren. Misschien ben je er bij als ze een Romeins schip vinden. Wel een die dan door twee damwanden gruwelijk is beschadigd.
Plaatjes van het Smakkelaarsveld [hier]. De aannemer heeft daar de boel zo ongelooflijk omgewoeld dat iedereen er, hoe bescheiden ook, vondsten kan doen.
Trefwoord: archeologie, Smakkelaarsveld
maandag 18 mei 2009
Kromme Rijn
Vrijdag is er een begin gemaakt met opbreken van de 'Catharijnebaan-west', de 'verlengde Daalsesingel'. (Moeilijk om in die betonjungle een plaats precies te duiden!) Voordat de duikers zullen worden geplaatst krijgen archeologen gelegenheid de bodem te inspecteren. Ze verwachten er een bedding aan te treffen van de Middeleeuwse Kromme Rijn, in de oudheid de noordelijke begrenzing van het Romeinse Rijk. Het zou zo maar kunnen dat daar nog iets interessants naar boven komt. Hieronder nog wat meer foto's van de stand van zaken van eind vorige week.
De kruising wordt bij iedere nieuwe bouwklus weer een stukje krapper:
Doordat een deel van de traverse weg is, is nu de kantorengevel in al zijn pracht zichtbaar:

Eind van de maand zal de verkeerssituatie op het Smakkelaarsveld weer zijn zoals voorheen, met als uitzondering het fietspad langs FGH Bank, dat wordt opgebroken. Daarvoor in de plaats komt er een pad midden door het terrein. Daarvan is al wat zichtbaar. Nog even volhouden.

[Tweede foto van boven: POS/Erik Suik]
Trefwoord: archeologie, Catharijnesingel, kabelwerk, Smakkelaarsveld
donderdag 4 december 2008
Welstand: sloop maar
POS/IBU heeft bij de Commissie Welstand en Monumenten een aanvraag gedaan voor het mogen slopen van resten van het kasteel, als deze in de weg liggen bij de bouw van de expeditietunnel van het Muziekpaleis. Conclusie: ga je gang, maar wel met respect.
Over deze kwestie is 18-11 jl. gesproken. Dit staat erover in de notulen:
[begin quote] In verband met de bouwwerkzaamheden op en rond het Vredenburg wordt de Catharijnebak gesloopt. Deze ligt gedeeltelijk tegen de resten van de noordwestelijke toren van kasteel Vredenburg. Voorgesteld wordt om op deze plaats de oostelijke wand van de betonnen bak niet te verwijderen om het monument niet te verstoren maar hier in eerste instantie graafwerkzaamheden te verrichten voor nader onderzoek.
De gehele stadsomwalling is monumentale status toegekend, inclusief een kademuur uit 1950. Die kademuur heeft op zich echter geen monumentale waarde.
Het tracé voor de expeditietunnel naar het Muziekpaleis is afgestemd op functionele eisen. Mogelijk liggen er onder het geplande tracé fragmentarische resten van het kasteel met een hoge monumentale waarde, die met de tunnelaanleg verloren gaan. Voor zover binnen de wet- en regelgeving is toegestaan en voor zover uit praktisch oogpunt mogelijk is, is er onderzoek verricht naar de aanwezigheid van restanten. Omdat om die reden niet alle restanten kunnen worden gelokaliseerd, is het verlies niet aantoonbaar. Op basis van het huidige onderzoek wordt aangenomen dat restanten nog slechts fragmentarisch aanwezig zijn.
Conclusie
De commissie deelt de visie van de afdeling Monumenten dat de kademuur geen zelfstandige monumentale waarde heeft en is akkoord met sloop. De gevolgen van de sloop van de Catharijnebak en de aanleg van de expeditietunnel zijn moeilijker te overzien, omdat de aanwezigheid van mogelijke resten van het kasteel eerst is vast te stellen, wanneer sloop- en bouwwerkzaamheden die blootleggen. Het verlies van mogelijke resten van het kasteel vloeit echter onvermijdelijk voort uit realisatie van de bouwplannen en moet worden geaccepteerd. Wel dringt de commissie er met klem op aan voldoende tijd te nemen om eventuele resten te onderzoeken, te documenteren en te waarderen. Waar mogelijk, zouden de (vindplaatsen van deze) resten blijvend in beeld gebracht moeten worden. [einde quote]
Ergo: ga je gang, maar rustig aan. De Welstandscommissie is trouwens niet het enige bestuursorgaan die in verband met de vergunningafgifte een oordeel mag vellen. Ook de Rijksdienst heeft al een wijs woord gesproken. [Lees meer] Wat deze club ervan vindt weet ik niet. Maar ik denk dat alle wijze mensen wel op één lijn zullen zitten. Dat betekent dat deze monumentenvergunning zal worden afgegeven, met als strekking: het is zo weinig, sloop het maar.
[edit:] Hij is inmiddels afgegeven, zag ik in de gemeenteberichten.
Trefwoord: archeologie, Slot Vredenburg
zaterdag 29 november 2008
Massagraf
We kunnen inmiddels al wel spreken van een heus massagraf, recht onder onze neuzen. Het aantal gevonden botten op het bouwterrein Vredenburg groeit en duidt inmiddels al op zeker 28 individuen. Rob is, met vele anderen, wezen luisteren en kijken naar archeoloog Edsard Kylstra en collega's. Geschiedenis leeft, dat is zeker. En ja, er lijken nog meer menselijke resten tussen de puinrommel te liggen. Klik voor beeldverslag.
Trefwoord: archeologie, Slot Vredenburg
donderdag 27 november 2008
I knew it!
Afgelopen dinsdag vroeg ik op de schouw nog aan de archeoloog, die het hele verhaal over Vredenburg uit de doeken deed, of er al wat botten en schedels waren gevonden. Gelach en schouderophalen was mijn deel.
Wat schetst mijn verbazing? Vinden ze massa's botten en schedels in de gedempte slotgracht. I knew it.
Vermoedelijk van Johannieters, zestiende eeuws, als ik de berichten op Alles over Utrecht mag geloven. Stadsarcheoloog Bart Kluck zegt in dat stuk dat ze in een gat zijn geworpen bij het dempen van de slotgracht. Huh? Die gracht staat vol water, hoe wil je daarin een gat graven? Waarom lagen ze er al niet eerder in? Misschien zijn ze door het garnizoen 's nachts over de muur, in de gracht gekieperd nadat ze er bij bouwwerkzaamheden in het binnenterrein op waren gestuit. Hup, wat niet weet...
Lieve mensen van POS, als jullie nu weer zoiets hebben, bel ons ook even. Rob en ik willen ter afwisseling ook wel eens een versgedolven schedel op de foto zetten.
Hier een filmpje van RTV Utrecht.
[edit 28-11:] Het aantal gevonden botten groeit en duidt inmiddels al op 26 individuen! Er is een kans dat je er morgen en zondag wat van kan zien tijdens de openstelling van het terrein.
Trefwoord: archeologie
woensdag 26 november 2008
Kasteelgracht

Aanstaande weekend kan iedereen op de bouwplaats de blootgelegde fundamenten en de leeggegraven slotgracht bekijken. Er zullen archeologen zijn die tekst en uitleg geven en ik denk dat er ook nog wel een paar kanonskogels te zien zullen zijn. Want de archeologen zijn druk in de weer geweest om alles goed na te vlooien. Dit is namelijk hun laatste kans. De aannemer van Corio zal binnenkort beginnen met de aanleg van een fietsenkelder, vlak naast de muur. De opgravingen bevinden zich op het bouwterrein Vredenburg en zijn te bezichtigen op zaterdag 29 november van 10.00 tot 16.00 uur en op zondag 30 november van 12.00 tot 16.00 uur.
[foto's van vrijdag 21-11]
Trefwoord: archeologie, Slot Vredenburg
maandag 17 november 2008
Sloop muurresten
Morgen wordt er in de Welstandscommissie gesproken over de mogelijke sloop en verwijdering van archeologische resten ter hoogte van de Catharijnebaan.
De Commissie Welstand & Monumenten Oost heeft twee aanvragen tot advisering van de dienst Monumenten gekregen. De eerste is in het kader van de sloop van de Catharijnebak inclusief mogelijke resten van de noordwestelijke toren van kasteel Vredenburg en de kademuur uit 1950. De ander heeft te maken met de sloop van resten in het kader van de aanleg van de expeditietunnel van het Muziekpaleis. Deze komt naast de Catharijnekade, ter hoogte van Stafhorst.
De stadsbuitengracht, inclusief resten en delen van de oude stadsomwalling en de fundamenten van het kasteel, is een Rijksmonument. Verwijdering van archeologische resten die aan het kasteel of aan de kade toebehoren kan dus niet zomaar.
Er doet zich nu de curieuze ambivalentie voor dat de resten die onder het gesloopte muziekcentrum tevoorschijn zijn gekomen met grote behoedzaamheid worden behandeld, maar dat de nog onbekende fundamenten van het kasteel en de Catharijnepoort die in de weg liggen op voorhand al plaats zullen moeten maken.
De gemeente wil proberen zoveel mogelijk stukken van het kasteel zichtbaar te maken, maar zet vooral in op het laten zien van contouren, als onderdeel van de inrichting van de ruimte. Daar is wel wat voor te zeggen, als je ziet hoe fragmentarisch de overgebleven resten zijn.
Overigens weet men niet goed wat er ter plaatse in de grond zit. Er is weliswaar met een ground tracer (radar) en proefboringen onderzoek gedaan, maar nog niet voldoende gegraven. Waar het zit weet men wel. De dienst Monumenten wil daarom ook graag dat de expeditietunnel wordt aangelegd ter plaats van de spuikoker. Dan is de eventuele schade beperkt tot de aansluiting met de kelder van het Muziekpaleis. Of dat lukt is nog niet zeker.
In deze twee monumentenvergunningen wordt overigens niet gesproken over de geplande aanleg van de vergrote Vredenburg parkeergarage. Daarbij zal ook fors worden gegraven.
De gemeentelijke afdeling Monumenten moet een advies over deze monumentenvergunningen schrijven en neemt daarbij de adviezen mee van de Commissie Welstand en van de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten. Daarna is er nog een uitgebreid traject waarop zienswijzen op het ontwerpbesluit kunnen worden ingediend.
Voor belanghebbenden bestaan er dan nog juridische mogelijkheden om het besluit aan te vechten. Gezien de perikelen rond de ontbrekende monumentenvergunning bij de sloop van het muziekcentrum kun je er van uitgaan dat er hier ook weer rechtszaken zullen gaan volgen.
[bewerkt: 27-11]
Trefwoord: archeologie, Catharijnebaan, Slot Vredenburg
dinsdag 16 september 2008
Resten




Gisteravond heeft Beelen nog een tijdlang doorgewerkt om een betonnen muur te scheiden van een stuk kasteelfundament. Als ik het goed begrijp is dat het stuk muur dat voorheen zichtbaar was in het infocentrum in de kelderverdieping (bovenste foto). Je ziet het midden op de sloopfoto. Het zijn delicate klussen want het idee van een rijksmonument, zoals de resten van kasteel Vredenburg, is dat ze op geen enkele manier mogen worden verstoord. Overigens is het rijksmonument niet zozeer het kasteel als wel het gehele singelgebied – het kasteel maakt er onderdeel van uit.
Verder wat kaartjes met de contouren van de huidige gebouwen en de in kaart gebrachte of vermoede funderingen uit de jaren zeventig. Ik vind het moeilijk om het stuk steen van de foto's in de tekeningen te kunnen localiseren.
Overigens verwacht de projectorganisatie nog de nodige muurresten tegen te komen. Radaronderzoek aan de zijde van de Catharijnebak laat vlekken zien maar men weet niet precies wat het is. Misschien fundamenten of muurresten van de stadsbuitengracht. Wel is het zo dat als de vlekken fundamenten blijken te zijn, ze behoorlijk in de weg zullen zitten bij de bouw van de nieuwe ondergrondse parkeergarage. Zelfs zo dat men ontheffing wil van het Rijk om ze te mogen weghalen. Maar of dat zomaar kan is een tweede. De gemeente kan dat wel willen maar als het Rijk zegt: stop, dan gaat het feest niet door.
(bron kaarten: Gemeente Utrecht)
Trefwoord: archeologie
donderdag 21 augustus 2008
Omgekeerd
Nu even weer wat luchtigers. We schrijven 1976. Op de plaats waar het muziekcentrum gaat komen hebben archeologen onder leiding van Tarq Hoekstra uitgebreid de geschiedenis, die terug gaat tot de vroege middeleeuwen, in kaart gebracht.
Dan komen de graafmachines en verwijderen alles wat het muziekgebouw in de weg staat. Omdat het onderkelderd wordt is dat dus zo goed als alles. Een stuk kasteelmuur en een deel van de Vlaamse toren ontspringen de dans, zoals op deze foto is te zien.
Inmiddels is de sloper ook aangeland op het niveau dat goed zichtbaar is op onderste foto's: de oostelijke kelders. Zouden ze zich realiseren hoe het er daar, pak hem beet, dertig jaar geleden uitzag?
[bron foto's Het Utrechts Archief - Gemeentelijke fotodienst]
Trefwoord: archeologie, Slot Vredenburg
vrijdag 15 augustus 2008
Takelen


Vandaag is het brok oude muur inclusief betonfundering, dat naast de ingang van het oude muziekcentrum stond, weggetakeld en langs de schutting geparkeerd. Het stuk bestaat uit tufsteen van de romaanse kerk van het eerste Catharijneklooster uit de twaalfde eeuw en uit baksteen van het kasteel, gebouwd vele eeuwen later op dezelfde plek.
Overigens heb ik nooit zo goed begrepen wat dat stuk daar nu eigenlijk moest en waar het precies vandaan kwam. Ik heb daarom wat zitten researchen. Post daarover volgt.
Overigens is de kariatide, de decoratie uit De Utrecht, gisteren ook afgevoerd naar een depot.
Trefwoord: archeologie, Muziekcentrum, sloop
dinsdag 17 juni 2008
Zandkasteel
Vanaf 24 juni kunnen bezoekers van Volksbuurtmuseum Wijk C getuige zijn van de bouw van het zandkasteel Vredenburg. Oud-stadsarcheoloog Tarq Hoekstra, die de opgraving van het kasteel leidde, heeft het museum van de nodige adviezen voorzien. Als basis dienen tekeningen die werden gemaakt ter gelegenheid van het lustrum van de Universiteit in 1936. Hoewel niet bekend is hoe het kasteel er precies uit, zag kiest het museum voor de meest aansprekende vorm, met daken op de torens.
Het zandkasteel is onderdeel van een nieuwe tentoonstelling die het museum aan de geschiedenis van het Vredenburg wijdt. De afgelopen maanden stond de geschiedenis van de laatste 150 jaar centraal. Deze nieuwe expositie, die Wolfsen op 29 juni zal openen, zal onder andere bestaan uit archeologische vondsten uit de vroege geschiedenis van het plein, de periode 1100 tot 1600. Het betreft vondsten van het Johannieterklooster en -hospitaal, het kasteel zelf, dat in de jaren zeventig is opgegraven en het recentelijk opgegraven woningblok ‘de Teerling’.
Trefwoord: archeologie, Slot Vredenburg
woensdag 4 juni 2008
Kasteelresten in kelder
In deze [post] heb ik de situatie weergegeven van het toekomstige appartementencomplex De Vredenburg en de kasteelresten in de grond. Nu is er twee weken geleden in de Welstandscommissie besproken dat de kelder van dat gebouw iets anders zal worden. Ik citeer uit de notulen: "Voorgesteld wordt om de kelder los te houden van de monumentale resten van kasteel Vredenburg. De consequentie hiervan is ook dat de positie van de trappenhuizen van de woningen moet worden aangepast. De trappenhuizen vallen nu meer binnen de contouren van het binnenhof. Deze aanpassing respecteert de archeologische resten en verbetert de aanblik van het binnenterrein van de woningen. De commissie is akkoord met deze planaanpassing." Ik neem aan dat op een of andere manier de kasteelresten nog wel zichtbaar zullen blijven. Want dat is altijd het uitgangspunt geweest.
In de notulen wordt ook gesproken over een intensiever contact tussen de commissie en de projectorganisatie stationsgebied in de komende tijd, onder andere in verband met ontwerp van de Catharijneknoop met de vele bruggen. Over het tijdelijke fietsgebouw op het Smakkelaarsveld heeft men zich niet inhoudelijk uitgelaten. Er is immers nog geen tekening of ontwerp beschikbaar. Men gaat akkoord met bouw ter plaatse, mits het gebouw er niet langer dan vijf jaar staat.
Trefwoord: archeologie, De Vredenburg woonwinkelcomplex, Welstandscommissie
zondag 16 maart 2008
Kasteelresten zichtbaar

Op deze plattegrond van de kelderverdieping van appartementencomplex De Vredenburg kun je zien hoe men om de funderingsresten van kasteel De Vredenburg heen bouwt.
Ter verduidelijking: de rode lijn is de contour van het gebouw op straatniveau. De historische resten zijn lila gekleurd. De openbare fietsenkelder is precies tussen de fundamenten van de kasteelmuur en de grachtmuur gesitueerd. Als je over een jaar of vier vanaf de straat Vredenburg je fiets bewaakt wilt stallen, ga je met een hellingbaan naar beneden en dan zie je door kijkgaten aan de rechterkant stukken van de kasteelmuur. Uit deze tekening is niet op te maken of je er dan tegenaan kijkt of dat je het van bovenaf kunt zien. Ik kan me voorstellen dat een groot gedeelte schoongemaakt en van bovenaf verlicht zal worden. Pas dan krijg je een goed idee van de enorme omvang van het bouwwerk. Maar hoe dan ook, uit deze tekening blijkt dat niet.
Het recent opgegraven deel van oud-Utrecht dat ze De Teerling noemen (foto) bevindt zich oostelijk van de grachtmuur. Op die plaats komt geen kelder, wel een rijtje funderingspalen.
Als laatste een luchtfoto van de opgraving waarin ik de contour van het nieuwe gebouw op heb ingetekend.
(eigen foto's, aangevuld met informatie van Arn Meijs/Corio)
Trefwoord: archeologie, De Vredenburg woonwinkelcomplex, fietsenstalling
maandag 17 december 2007
Orgelbouwer
Op de laatste schouw van het Stationsgebied speculeerde stadsarcheologe Annette Bakker nog volop wat toch de fundamenten zouden kunnen zijn die ze net hadden blootgelegd op het Vredenburg. De bestaande historische kaartjes met inschriften gaven namelijk onvoldoende uitsluitsel. Het was in ieder geval een groot huis, of eigenlijk twee huizen samengevoegd tot een groter geheel.
Nu lees ik net op de site van AD/UN, dat een archivaris bij Het Utrechts Archief inmiddels heeft ontdekt aan wie het huis toebehoorde. De laatste bewoner was ene Gerrit Petersz., een welvarende zestiende-eeuwse orgelbouwer, net als zijn vader Peter Gerritsz. Het huis maakte onderdeel uit van een kleine woonwijk, waarvan de oorsprong terug gaat naar de twaalfde eeuw. Toen Karel V aan het begin van de zestiende eeuw besloot dat kasteel Vredenburg er moest komen, liet hij eerst het Catharijneklooster op die plek slopen. Daarna was de omliggende bebouwing de klos, want het slot moest immers een vrij schootsveld krijgen. Net zoals het nu gaat moesten de woningen eerst onteigend worden om ze te kunnen slopen. Gerrit Petersz. beurde 1080 pond, omgerekend een miljoen euro’s. Daaruit blijkt dat het een mooi en groot huis geweest moet zijn. Gerrit stierf in 1527 en heeft dus de voltooiing van het kasteel, twee jaar later, net niet meer meegemaakt.
Trefwoord: archeologie, Vredenburg
vrijdag 16 november 2007
Peeping tom

De resten van de laatmiddeleeuwse wijk De Teerling zijn weer ondergeaard maar zullen niet worden verwijderd, ook al hebben ze geen formele status als monument. De aannemer van Corio (BAM?) zal doorgeven waar de funderingspalen zullen komen, zodat de archeologen controle houden op hoeveel van de funderingen echt weggehaald zal moeten worden.
Het idee is namelijk om dit stukje begraven Utrecht zo goed mogelijk te bewaren voor het nageslacht. Overigens zal daar niets meer van te zien zijn; wel van de kasteelmuren, die worden achter glas gezet in de fietsenkelder die daar ter plaatse komt.
Bij de opgravingen is naast de funderingen weinig aan losse vondsten gedaan. Het enige aardige was een klein kanon, zo goed als onherkenbaar door de roest.
De gemeente krijgt aardig wat kritiek op het feit dat ze de werkzaamheden achter een grote saaie schutting afgrendelen. Zelfs een kijkgaatje kan er niet vanaf. Dat is opvallend als je het vergelijkt met een aantal andere bouwprojecten, ook elders in het land. Het kunnen meekijken door de burger is een gratis stukje pr - daar moet je volop gebruik van maken. Eindelijk lijkt het kwartje gevallen te zijn. Er komen langs de blauwe schutting platformen met trapjes. Dan zijn dit soort capriolen tijdens zondagse wandelingen niet meer nodig.
Trefwoord: archeologie, bouwschutting
dinsdag 6 november 2007
Bird's view


Dinsdagmiddag 15.00 uur. Gek is dat. De lange muur in de onderste foto is beschermd rijksmonument en mag niet worden beschadigd. De resten links ervan zijn veel ouder, maar genieten geen bescherming en kunnen straks door de aannemer worden weggegraven.
Terwijl er aan de kasteelgrachtmuur eigenlijk geen bal aan is...
Trefwoord: archeologie, Vredenburg