Het lijkt erop dat VMX de voorlopige gunning van de bibliotheekarchitect niet meer zal bestrijden. Leon Teunissen, directeur van VMX architects, gaf vanochtend bij dit weblog aan de handdoek in de ring te gooien.
Teunissen: "Wij hebben geen zin meer in verdere procedures. Maar het besluit van de rechter die na het hoger beroep bepaalde dat de oude jury haar cijfers opnieuw mocht vaststellen, zullen we altijd als een onrechtvaardige beslissing blijven voelen. Daarmee werd men in de gelegenheid gesteld om onze inzending lager te waarderen."
Dat er nog andere bezwaren zullen worden gemaakt is uiterst onwaarschijnlijk. Dat betekent dat de voorlopige gunning aan Rapp+Rapp na een verificatie (de gemeente heeft al een keer kunnen oefenen) snel in een definitieve kan worden omgezet en dat er ook snel een voorlopig ontwerp kan komen. Hopelijk neemt het college nu ook snel een besluit over het UCK en de totale investering van het complex.
woensdag 28 oktober 2009
VMX legt zich erbij neer
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek, VMX Architects
vrijdag 16 oktober 2009
Wat is een bibliotheek?
Dat is een veel interessantere en lastiger te beantwoorden vraag dan 'wie mag de bibliotheek in Utrecht bouwen?' Sinds gisteren weten we via vele media dat het vasthoudende Rotterdamse bureau Rapp+Rapp, zoals verwacht, opnieuw de architect van keuze is om het voorlopig ontwerp te mogen maken. De jury heeft zich van de rechter mogen revancheren, en of 'de verliezer', architectenbureau VMX nog zal terugvechten moet nog blijken.
Want op welke gronden zal dat dan nog zijn? En loopt VMX dan niet het risico dat ze zich een slechte verliezer toont met bijkomende imagoschade? Want het aantonen dat de aanbestedingssystematiek niet juist is, zoals Rapp+Rapp nog als bijkomend argument hanteerde (en daarmee het publieke belang wilde dienen), is niet langer de moeite waard. Het duurt overigens nog even voordat Rapp+Rapp de definitieve gunning tegemoet mag zien. Oplevering van dit gebouw staat inmiddels gepland voor 2014 of daaromtrent.
We hadden overigens verwacht dat de gemeente zou proberen de verificatie nog buiten de publiciteit te houden, zoals ook bij de aanbesteding van de Rabobrug is gebeurd. Kennelijk vond men dat dus geen optie, gezien de voorgeschiedenis.
De rol van het boek
Terug naar de vraag van het begin. Of VMX dan wel Rapp+Rapp het mag ontwikkelen is van mindere betekenis dan de kwestie welke rol een bibliotheek in de toekomst op zich moet nemen. Zoals bekend stagneert het aantal abonnementen en uitleningen. Vele bibliotheken kampen met teruggang. Het informatieve boek dreigt zelfs helemaal uit de rekken te verdwijnen. Waarom zou je 'Hoe verzorg ik mijn hond' nog lenen: alles staat op internet. Op muziek- en video-terrein betekent de bibliotheek weinig meer. En nu komt er nota bene ook nog het e-book aan. Is de Utrechtse bibliotheek++ de miljoeneninvestering waard? Ik weet zeker dat directeur Hans van Soelen zich hierover het hoofd breekt.
Overleven
Kan Utrecht de bezoekersstromen opwaarts stuwen zoals de nieuwe bibliotheken OBA en DOK Delft voor elkaar kregen? En wat bied je vervolgens dan deze bezoekers?
Het nieuwe gebouw komt op een lastige plek met ongeïnteresseerde buren: een enorm sporencomplex, een blok kantoren en een relatief levenloos stuk van Hoog Catharijne. Qua stedelijk DNA valt het niet bepaald mee. Het slimme Corio heeft voor elkaar gekregen dat de oost-westverbinding voor voetgangers in versterkte mate door het winkelgebied zal gaan: de bibliotheek++ zal daar niet van kunnen profiteren. De bibliotheek nieuwe stijl zou een plek verdienen in het Poortgebouw van Corio: een kruising, midden in het leven.
Als de bibliotheek van de toekomst het niet zal moeten hebben van de boeken in de rekken, maar wel van cultuur en ontmoeting, dan ligt de huidige locatie niet voor de hand. En dan ligt de visie van Rapp+Rapp, als ik eerlijk ben, ook niet voor de hand. Ontmoeting? Educatie? Verdieping? Verheffing? Het overleven van de bibliotheek kan alleen dankzij de ++ in de naam. Het zal moeten komen van een doordacht ruimtelijk programma en de integratie met cultuureducatie en vermaak. Hoe kun je het gebouw zodanig aantrekkelijk invullen dat het bezoek aanzuigt, dat het bruist, dat het een plek is waar je wil zijn?
Dat is de echte uitdaging voor de gemeente en de architect. Pas als ze dat overtuigend neerzetten is Rapp+Rapp voor ons de echte winnaar van de aanbesteding.
Om mee af te sluiten een citaat uit de juryverklaring van 13 oktober jl. ondertekend door Van Reeth. De bold text is van ons:In het juryverslag (juli 2008) hebben wij onze bevindingen weergegeven. Bureau Rapp + Rapp heeft naar onze beoordeling de beste visie. De visie van Rapp + Rapp is een zeer zorgvuldig antwoord op de opgave. Het bureau laat zien de zeer complexe puzzel te kunnen oplossen door de meest wezenlijke gebruikswensen punt voor punt te analyseren en in een aansprekende bruikbare vorm te vertalen. Analyse en verbeelding gaan hierbij hand in hand. Door deze manier van werken is Rapp + Rapp er in geslaagd op nagenoeg alle beoordelingsaspecten de beste visie te hebben, hetgeen zich vertaalt in een duidelijke afstand in de puntenwaardering. Nadat ook de commerciële en juridische aspecten zijn meegewogen, bleek dat Rapp + Rapp deze eerste positie heeft behouden.
De opdracht van de rechter was de beoordeling van de jury juist en op transparante wijze te vertalen in een cijfermatige waardering. Dit is gebeurd. Alle juryleden hebben hun handtekeningen gezet onder de diverse stukken, opdat aantoonbaar is dat ieder van ons de stukken ook heeft gezien en akkoord heeft bevonden.
Voor het overige verwijs ik naar het bestaande juryverslag. Dit laat er geen twijfel over bestaan: door de visie van Rapp + Rapp uit te werken zal Utrecht een genereus gebouw rijker worden dat een brandpunt kan worden van de collectieve culturele aspiraties van de stad.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
woensdag 16 september 2009
R+R bouwt door
[Edited] Hoe lang we nog moeten wachten op de presentatie van de keuze van de architect weet ik niet. Maar dat de keuze op Rapp+Rapp zal vallen, daar durf ik mijn toetsenbord voor op te eten. Daarom, om alvast een beetje te wennen, hier een zojuist door dit bureau opgeleverd gebouw in Rotterdam, de Laurenshof kantoren.
(Foto Rapp+Rapp)
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
dinsdag 25 augustus 2009
Eerste jury weer voltallig aan de slag
Blogbezoekers oordeelden over het algemeen positief over de uitspraak van het Amsterdamse Hof in het hoger beroep naar aanleiding van het appel van Rapp+Rapp. Het college heeft vandaag bekend gemaakt wat er nu verder gaat gebeuren. Het lijkt erop dat men ook wel tevreden is met de ontstane situatie.
Het college hoopt begin november een integraal besluit over de bieb++ op het Smakkelaarsveld te kunnen nemen. Dat is nadat er door de voltallige eerste jury op korte termijn 'op transparante wijze uitdrukking wordt gegeven van de cijfermatige vertaling van hun beoordeling'. Ja, je leest het goed: Bob van Reeth, Michelle Provoost, Bert Dirrix en de rest zijn nog volledig beschikbaar. Van Reeth distantieerde zich vorig jaar, maar is kennelijk nu toch bereid om de klok te helpen terugdraaien. Lees het maar hier.
Leon Teunissen, partner bij VMX, was blij met de uitspraak van het Hof dat haar visie niet ongeldig is. Ook goed voor het vakgebied, zo liet hij dit weblog weten, er worden geen beperking aan creatieve oplossingen gelegd.
Over het andere aspect van de uitspraak, dat de oude jury moet controleren of hun eigen beoordeling goed is omgezet in cijfers, is hij minder te spreken. Hij maakt zich zorgen over het feit dat enkele leden van de jury nadrukkelijk hadden aangegeven, in de pers en zelfs in een brief aan de gemeente, dat zij vinden dat de winnaar van de visie ook de winnaar van de gehele selectie moet worden.
Hij suggereerde dat als de jury alle schijn van partijdigheid wil voorkomen, het goed is dat een aantal leden niet terug komt. Naar nu blijkt gebeurt dat dus niet. "Onze kansen kunnen alleen maar kleiner worden. Nu zijn wij nog de winnaar van de totale selectie, maar als onze beoordeling naar beneden gecorrigeerd wordt dan kan dat veranderen", stelt Teunissen. Het is de vraag of VMX zich er dan bij zal gaan neerleggen.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
vrijdag 7 augustus 2009
The final verdict

Ok, dus hier draait het om. De oude jury mag zelfs in een aangepaste samenstelling het werk doen dat het de eerste keer heeft verzuimd. Als Bob niet meer wil, geen probleem. Maar misschien stapt hij over zijn gekrenkte trots en grijpt hij deze kans met beide handen om Rapp+Rapp ondubbelzinnig naar positie 1 te calculeren. Die bevinding moet dan wel 'op transparante wijze tot uitdrukking worden gebracht'.
Ze hebben het rekenwerk aan de projectleider van de gemeente overgelaten en konden zich uitstekend in zijn uitkomsten vinden, zonder deze te verifiëren. De plusjes- en minnetjes-rapportage ligt er nog. Daar moeten wat rapportcijfers aan worden geknoopt. Niet moeilijk, dat kan een vervanger van Bob van Reeth ook prima doen. En mogelijk komt er dan het kasteel van Rapp+Rapp uit, maar dat hoeft niet per se. En als er dan wat anders uit komt, kan Rapp er niet zoveel meer tegen inbrengen. Als er Rapp uit komt, kan VMX er ook weinig tegen inbrengen, want het Hof heeft de eis van VMX dat de gemeente moet vasthouden aan de gunning, verworpen.
Dit zo overziend denk ik niet dat de uitspraak zo slecht is. Tijd is er toch al verloren. Met een beetje goede wil is een nieuwe rapportage binnen enkele weken te doen als iedereen terug is van vakantie.
Blijft alleen de vraag: hoeveel openheid wil de gemeente nu betrachten bij deze scores? Hoeveel inzage wil ze geven? Hoe kwetsbaar zal ze zich opstellen? Ik denk dat alleen echte transparantie, in combinatie met een driedubbel-check de route is om uit dit moeras te komen.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek, Smakkelaarsveld
Architectenselectie bieb terug naar af
Het gerechtshof Amsterdam heeft gisteren bepaald dat de oorspronkelijke jury haar reeds gegeven beoordelingen van de zeven architectenvisies opnieuw in cijfermatige waarderingen moet uitdrukken. Dat was de inzet van Rapp+Rapp.
De uitspraak van de rechtbank op 9 januari is daarmee van tafel. De nieuwe jury heeft voor de kat z'n viool zitten plussen en minnen. De Utrechtse Voorzieningenrechter trouwens ook. Vergeefs zeven bureau's opnieuw laten opdraven. Ergens in een kluis ligt een envelop met de nieuwe winnaar al klaar. Als eind van de maand het college terug is gaan ze kijken wat er nu moet gebeuren. Wie het nog snapt mag het zeggen.
Hier de uitspraak van het Hof. Hier de brief van de Commissie Stad en Ruimte aan de gemeenteraad.
De oude jury bestond uit Bert Dirrix (supervisor Stationsgebied), Edwin Oostmeijer (projectontwikkelaar), Henk Camping (directeur ’t Hoogt - Artplex), Harm Janssen, (wethouder Stationsgebied), Hans van Soelen (directeur Bibliotheek), Michelle Provoost (architectuurhistoricus) en voorzitter was Bob van Reeth (voormalig Vlaams Rijksbouwmeester en architect Mariaplaats en het Bolwerk in Utrecht). Dit is wat ze vorig jaar juli concludeerden.
Overigens is de visie van VMX nog gewoon in de race. Het Hof ging niet mee in een andere eis van Rapp+Rapp om die visie als ongeldig te verwerpen, omdat deze niet aan de criteria zou voldoen. Dat betekent feitelijk dat alle zeven visies, want er waren er meer die de criteria losjes interpreteerden, allemaal nog in de race zijn en blijven. Zou de jury na cijferwaardering VMX of Klaus & Kahn aanwijzen, dan kan Rapp+Rapp daar dat argument niet meer tegen in stelling brengen.
Als de oude jury bereid is de spullen er nog eenmaal bij te pakken, dan zou een nieuwe puntentelling niet veel tijd hoeven kosten. Het kan op afstand gebeuren. Ieder lid gaat er een avondje voor zitten en stuurt een lijstje rapportcijfers op. Maar of ze daar nog trek in hebben...
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek, Smakkelaarsveld
maandag 6 juli 2009
Scenario's uitstel
Vandaag publiceerde AD/UN een [artikel] waarin ze een aantal scenario's beschrijft als morgen de gemeenteraad niet akkoord gaat met het extra krediet van bijna 40 miljoen voor de bouw van het Muziekpaleis.
Hoe lang duurt het nog voor er nieuwe gemeenteraadsverkiezingen zijn? Maand of 9? Ik geloof niet dat er partijen zijn die het nu op hun geweten willen hebben dat het Vredenburg nog vijf jaar braak ligt. Dat betekent dat morgen het krediet 'gewoon' wordt vrijgegeven. Onder luid protest en tegen een trits 'keiharde voorwaarden'.
(Toen ik aan het blog begon heb ik me voorgenomen het in ieder geval te doen totdat het Muziekpaleis zijn eerste concert beleeft. Ik bedoelde daarmee eind 2012. Met medio 2013 kan ik leven. Als het toch iets anders wordt, geldt de belofte niet meer. Ik denk dat ik dan wel leukere dingen weet om mijn schaarse tijd aan te besteden.)
Vandaag was er trouwens weer een zitting in het kader van het hoger beroep in het kader van de architectenselectie van de bibliotheek. RTV-Utrecht meldt dat Rapp+Rapp heeft [geëist] dat de oude jury weer wordt ingesteld maar dat de manier van beoordeling en puntenscore wordt aangepast.
Oude jury? "Meneer Van Reeth? Met Harm Janssen spreekt u... uit Utrecht... ja precies, wethouder Janssen. Ehm, nou ik u toch aan de lijn heb, klein vraagje..."
Op welke planeet leeft dat bedrijf? Waar willen ze naartoe? Als ik er meer over hoor lees je het hier.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek, Muziekpaleis
dinsdag 2 juni 2009
Cepezed ontwerpt Rabobrug


Het Delftse bureau Cepezed gaat de Rabobrug ontwerpen. Hieronder wat beelden uit de presentatie van architect Ronald Schleurholst. Een uitgebreidere bespreking volgt.






[Bron: Cepezed, dank aan POS]
Trefwoord: architectenselectie, Rabobrug
zaterdag 23 mei 2009
Architectuur van kennis
Nederlands Architectuurinstituut en Vereniging van Openbare Bibliotheken organiseren in juni en juli lezingen en masterclasses over de architectuur van bibliotheek van de [toekomst]. Welke rollen zullen bibliotheken in de toekomst kunnen hebben en hoe moet de architectuur daaraan dienstbaar zijn? Goede en moeilijke vragen. Jammer dat Utrecht dan nog geen architect heeft die daar even zijn licht kan gaan opsteken. Dan moeten Hans van Soelen cs maar even goed opletten en de boodschap overbrengen.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
woensdag 20 mei 2009
Bieb-architect: september
[edit 22-5] De keuze voor de architect voor de bibliotheek wordt in september gemaakt, laat het college vandaag in een brief aan de gemeenteraad weten. De reden is dat het Amsterdamse Hof pas in augustus een besluit neemt. Dit betreft de hoger-beroep zaak die momenteel speelt naar aanleiding van het besluit uit januari waarbij bureau Rapp+Rapp de keuze voor VMX Architects met succes aanvocht. Het hele selectieproces moest daarbij opnieuw worden uitgevoerd, op basis van dezelfde ingediende visies door de zeven bureaus.
Reden van vertraging is de groeiende complexiteit van de zaak omdat ook VMX zijn zaak wil bepleiten en de het Hof dat heeft toegestaan. De zitting is gepland voor 6 juli, uitspraak eind augustus, lezen we op [cu2030].
Dit is een streep door de rekening van de gemeente, die eerder poogde om het besluit te [bespoedigen] en het selectieproces zo mogelijk daarvoor af te ronden. Nu gebeurt het omgekeerde. De gesprekken met de zeven bureaus hebben inmiddels al weer plaatsgevonden en niets hoeft verder een spoedige keuze door een nieuwe [jury] in de weg te zitten. Niets, behalve dan de rechter.
De termijn tussen uitspraak (eind augustus) en "een integraal besluit over de vastgoed- en gebiedsontwikkeling Smakkelaarsveld" (begin september) is nogal optimistisch. Verkiezingen komen eraan en ik denk dat dit college graag nog even wil regelen dat bieb, filmhuis en kunsteneducatie onder haar bewind in een mooi gebouw gaan terechtkomen. Maar te hard pushen kan ook nog wel eens averechts werken.
Ik denk dat door deze vertraging, die daardoor al meer dan een jaar is, wel zijn weerslag zal gaan hebben op de oplevering. Want bij een architectenkeuze is er nog lang geen voorlopig, laat staan definitief ontwerp. En zonder dat kan er geen aanbesteding en gunning zijn van een aannemer. Nee, gebouwd wordt daar voorlopig niet. R+R heeft de geest uit de fles gelaten en die zit er voorlopig nog niet weer in.
Maar, hoe luidt het spreekwoord ook weer: als twee honden vechten om een been...
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
vrijdag 17 april 2009
Nieuwe vz jury
De jury van de architectenselectie voor de bibliotheek++ heeft een nieuwe voorzitter. Veenman heeft vanwege gezondheidsredenen de opdracht teruggegeven. Zijn opvolger is Bart Bleker, oud-bestuurder van ABN AMRO Bouwfonds en Twijnstra Gudde en van huis uit een civiel ingenieur uit Delft. Het komt geen moment te vroeg, want volgende week maandag, heb ik me laten influisteren, komen de zeven architectenbureaus hun visies weer presenteren. Lees [meer].
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
donderdag 19 maart 2009
Jury bieb++ compleet
De tweede jury voor de selectie van de architect van de nieuwe bibliotheek is compleet.
De samenstelling van de nieuwe jury is als volgt:
- Aad Veenman (voormalig topman NS)
- Tjeerd Dijkstra (architect, voormalig Rijksbouwmeester en emeritus hoogleraar bouwkunde TU Delft)
- Jan Brouwer (emeritus hoogleraar Bouwtechnologie TU Delft, voormalig voorzitter BNA)
- Janny Rodermond (directeur Stimuleringsfonds Architectuur, oud-hoofdredacteur vakblad De Architect)
- Harrie Bosch (wethouder, namens de gemeente)
- Doreen Boonekamp (directeur Nederlands Film Festival, namens Artplex)
- Herman Scheffer (manager Centrale Bibliotheek, namens de bieb).
Zeven mensen om opnieuw zeven ontwerpen te beoordelen. Dit gebeurt in april. Naar verwachting zal in mei/juni deze procedure op zijn eind lopen. In die periode zal naar verwachting ook de uitspraak zijn van het hof in het kader van het hoger beroep dat Rapp+Rapp heeft ingesteld.
Net zoals vorig jaar is er weer sprake van voorlopige gunning, bezwaartermijn en verificatiegesprekken. Tot die tijd wordt er over de winnaar niets naar buiten gebracht. Het persbericht spreekt van bekendmaking in juni.
Ik denk dat, met alle ervaring die we hebben, het eerder augustus, september wordt. En dan hebben we nog pas een visie, een voorlopig ontwerp is dan de volgende stap.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
woensdag 18 februari 2009
Havenhuis
Ook in [Antwerpen] is gedoe rondom een aanbesteding van architecten dat in een rechtsgang heeft geresulteerd. Ook hier is veel geld mee gemoeid. Ook hier lijkt de procesgang niet helemaal lekker te zijn. Wacht eens even, die naam kennen we!
Trefwoord: architectenselectie
maandag 9 februari 2009
Geest uit de fles
[Prima uitslag] kon RTV Utrecht op 9 januari uit de mond van Christian Rapp optekenen. Hij heeft zich kennelijk bedacht. Architectenbureau Rapp+Rapp heeft zijn schaapskleren afgegooid. Men gaat in beroep tegen de uitspraak in het kort geding over de architectenselectie Bibliotheek++.
Ondanks dat zowel het bureau als de woordvoerder van de wethouder mij vorig week hebben gemeld dat er 'geen ontwikkelingen' waren, weten we nu wel beter. Rapp+Rapp gaat tegen het vonnis van 9 januari in beroep. De rolzitting ligt ook al vast: 16 juni aanstaande bij het Amsterdams gerechtshof.
Nu weet ik niet hoe je deze situatie in de juiste juridische termen moet omschrijven, maar het is een soort uitgesteld beroep. Ik heb Rapp+Rapp gebeld voor een toelichting, dat kon men vanmiddag nog niet geven, hopelijk krijg ik die snel. AD/UN omschrijft het vanavond op haar site als volgt: Het bureau wil niet dwarsliggen, maar wil de hoger beroepmogelijkheid niet verspelen. 'Het is een formele kwestie', aldus advocaat Wuijster van de Rotterdammers.
Het klinkt onschuldig, maar ik denk dat de ontstane situatie explosief is. Want waarom zouden ze deze stap überhaupt willen zetten? Wat steekt er achter? Dit doe je niet zonder een plan.
Stel je bent als gerenommeerd architect gevraagd zitting te nemen in de nieuwe jury, terwijl een van de bureaus door middel van een rechtszaak een schaduw vooruit werpt op (de uitkomst van) het jury- en beoordelingsproces? Dan bedank je toch beleefd? Kan de angel eruit gehaald worden door de voorlopige gunning over 16 juni heen te tillen?
Ik denk dat Rapp+Rapp mogelijk een bom heeft gelegd onder de aanbesteding. Het zou mij helemaal niet verbazen dat Janssen een rokade uitvoert op dit schaakbord en de aanbesteding van de architect stopzet. Plan B leek logisch en leek ook brede steun te hebben, maar kan misschien nu beter worden verlaten. Maar hoe dan verder?
Plan C zou kunnen inhouden dat er een nieuwe Europese aanbesteding komt, maar dat men niet langer op zoek gaat naar een ontwerper maar naar een projectontwikkelaar voor het complete gebouw, vergelijk Stadskantoor. Deze zorgt dan ook voor een, al dan niet, ontwerp met landmark-kwaliteit. Harm Janssen heeft zich afgelopen vrijdag al in deze bewoordingen uitgelaten, zonder het ontwerp expliciet te noemen.
De juridische consequenties van deze stap ken ik niet, maar doormodderen op het huidige pad zie ik somber in. VMX heeft de geest uit de fles gelaten en Rapp+Rapp is niet voornemens deze er weer in te stoppen.
Nogmaals, ik hoop vurig dat de inzet is om een principiële uitspraak te krijgen waar alle architectenbureaus wat aan zullen hebben wat het juk van Europese aanbestedingen betreft. Maar als het welbeschouwd een truc is om de uitkomst van deze aanbesteding te beïnvloeden, dan hebben we een situatie van louter verliezers. Wordt vervolgd.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
donderdag 22 januari 2009
Nieuwe jury in steigers
Er begint zich een nieuwe jury af te tekenen voor de bibliotheek. Wethouder stationsgebied Harm Janssen ("het spijt me hoe het allemaal is gegaan") kon in het spoeddebat over de architectenselectie in de gemeenteraadsvergadering van vandaag, naast afgetroggelde excuses, ook wat nieuws melden.
Als juryvoorzitter hebben ze zojuist Aad Veenman, oud-topman van de NS bereid gevonden. Dan zijn er nog drie 'lokale' juryleden nodig. Daarbij worden genoemd vertegenwoordigers vanuit toekomstige gebruikers Artplex en bibliotheek en als derde, wethouder Harrie Bosch. Daarnaast hebben ze nog drie mensen nodig uit de architectenwereld. Namen werden niet genoemd. Wel werd gemeld dat de voorzitter van de architectenbond BNA is benaderd voor advies.
Janssen liet doorschemeren dat de jury in de tweede helft van februari aan het werk zou kunnen gaan. De procedure zal dan net zo worden doorlopen als voorheen, alleen wordt nu het proces wel strak geleid. Dat Janssen lering heeft getrokken merk ik aan den lijve. Ondanks dat de keuze voor de architect van de Rabobrug al in december is gemaakt, is het me ondanks menig telefoontje en mailtje niet gelukt daar een hint van te krijgen. De verificatie moet nog beginnen en we zullen het pas op zijn vroegst in maart te horen krijgen.
Terug naar de bibliotheek. Janssen liet weten dat de vertraging als gevolg van het overnieuw doen van de jurybeoordeling de gemeente 45 duizend euro kost. Hij zei dat het vermoedelijk daarbij zal blijven, omdat dit niet van invloed is op de kosten van de feitelijke realisatie van het gebouw.
In mei informeert de wethouder de raad met een functioneel ontwerp van de bibliotheek. Dan zal duidelijk worden of en hoe Artplex en UCK erin komen en mogelijk ook welke architectenvisie het nu zal gaan worden. Overigens zag en ziet het er niet naar uit dat Rapp+Rapp, VMX en de gemeente in hoger beroep gaan bij het vonnis van twee weken geleden. En Van Oosten is hierin geen partij. Dat scheelt dan weer.
Verder hoop ik dat de oppositiepartijen de kreet 'Utrecht is de risee van Nederland' alsjeblieft willen parkeren als het om de biebaffaire gaat. Het is echt alleen iets wat je over jezelf zegt om je schaamte uit te drukken. Voor de rest slaat het nergens op.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
maandag 12 januari 2009
Rabobrug: wachten
Zoals ik al eerder meldde heeft de gemeente een architect en een ontwerp voor de Rabobrug gekozen en de voorlopige opdracht al gegund. Maar wijs geworden door de blunder bij de bibliotheek-aanbesteding, houdt men de kaken stijf op elkaar.
Konden we bij de bibliotheek allemaal meedenken en inzichten aan de jury kenbaar maken, bij deze brug, toch ook een landmark-object voor het stationsgebied, is de keuze voor het ontwerp tot nu toe een volkomen black box. Ik begrijp het wel maar vind het toch jammer. Hopelijk zal het ontwerp veel Utrechters aanspreken, anders levert de keuze een hoop gezanik op. Het stationsgebied kan wel een positief nieuwtje gebruiken.
Hoe graag ik dat ook had gedaan: ik kan er nog steeds niet veel over melden. Vandaag loopt de termijn af waarbij andere architecten bezwaar kunnen maken tegen de voorlopige gunning. Dan moet nog de verificatie worden doorlopen. Daarbij wordt gesproken over het contract en of de architect en zijn ontwerp aan alle eisen voldoen. Pas als dat ook succesvol is verlopen kan het project de publiciteit in. Maar dan zijn we al wel diep in februari. Misschien kan ik wat eerder de hand kan leggen op wat plaatjes...
De Rabobrug zal een nieuwe oost-westverbinding bieden voor fietsers en voetgangers. De bouwkosten, naar schatting 10 miljoen euro, komen bijna geheel voor rekening van de Rabobank. Realisatie is gepland voor 2010.
Trefwoord: architectenselectie, Rabobrug
vrijdag 9 januari 2009
R+R: blij
Rapp+Rapp is bij monde van partner-architect Penne Hangelbroek, blij met het vonnis van de rechter. "Onze primaire eis, stoppen met VMX, is ingewilligd. Het is nu ook duidelijk geworden dat we niet de slechte verliezer zijn die ruzie zoekt, maar dat er echt wat aan de hand is. Dit is goed voor het rechtsgevoel. Maar of we nu dichter bij de opdracht zijn gekomen, dat durf ik niet te zeggen. We hadden daar overigens ook niet op gerekend."
De rechter is niet meegegaan in de kritiek dat de keuze voor VMX ten onrechte is gemaakt omdat deze niet aan de randvoorwaarden voldeed. Gaat R+R daar nog iets mee doen? Penne Hangelbroek: "We moeten het vonnis nog goed bestuderen zodat we een standpunt kunnen innemen, maar ik verwacht niet dat we meer juridische stappen gaan zetten. Het belangrijkste is gebeurd: er is aan de noodrem getrokken. We vinden het van groot belang dat de nieuwe jury nauwkeuriger het al of niet voldoen aan de randvoorwaarden in haar oordeel meeneemt. Maar dat zal ook sterk afhangen van hoe de gemeente de jury brieft: zij is immers de opdrachtgever. Het blijft tricky. Je moet je bedenken dat de gemeente al een half jaar overleg met VMX achter de rug heeft."
Trekt Penne Hangelbroek de integriteit van de gemeente in twijfel? "Laat ik het zo zeggen: als de nieuwe jury nu ook op de keuze van VMX uitkomt, dan heeft de gemeente wat uit te leggen. In het concept juryrapport werd helemaal niet zo positief gereageerd op de antwoorden die VMX gaf toen zij werd gevraagd of haar visie het aankon als werd geëist dat ze wel binnen de randvoorwaarden zou blijven. We wilden niet op alle slakken zout leggen, maar we vinden dat je je wel aan een aantal spelregels moet houden."
Hangelbroek denkt dat het, los van de gunstige uitkomst, een goede uitspraak is. "Het is praktisch uitvoerbaar, iedereen moet zich hierin kunnen vinden en de gemeente kan onmogelijk weigeren hierin mee te gaan. De rechter heeft al tijdens de zitting de vinger op de zere plek gelegd en dat komt nu in het vonnis weer naar voren. De jury heeft het nooit als haar taak gezien om te controleren of haar oordeel correct werd vertaald. Daarvoor heeft ze nu een tik op de vingers gekregen."
De volledige tekst van de uitspraak vind je [hier].
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
VMX: verbaasd
Leon Teunissen van VMX Architects was verbaasd en daarna teleurgesteld, bij het lezen van de uitspraak vanmorgen. Hij had er uiteraard op gehoopt dat het anders zou gaan lopen. Nu is de keuze voor de visie van zijn bureau teruggedraaid en staat hij feitelijk met lege handen. "We hebben de kleine troost dat de rechter de eis van Rapp+Rapp om ons ontwerp ongeldig te verklaren heeft verworpen."
VMX heeft dit najaar met de gemeente een verificatie doorlopen die heeft geresulteerd in een positief advies aan het college. Het college heeft dat vervolgens terzijde gelegd in afwachting van de rechtszaak. Achteraf gezien verstandig.
Wat is er tijdens de verificatie besproken? Teunissen: "We hebben vijf a zes mogelijkheden geboden om het maaiveld anders te gebruiken. We hebben ook aangetoond dat de ondergrondse parkeergarage kostentechnisch haalbaar is, door de fundering van de garage en het gebouw te combineren. Daarmee konden we de aanvankelijke weerzin van de gemeente om de garage ondergronds te situeren wegnemen. Ik ben een groot tegenstander van garages op maaiveldniveau, al die blinde muren, kijk maar hoe verkeerd dat in Hoog Catharijne uitpakte."
Welke opties zijn er om binnen de visie aanpassingen te doen? Teunissen: "Onze visie was natuurlijk in een 'isoleercel op kantoor' totstandgekomen. We wilden daarom graag met stedebouwkundigen, gebruikers en omwonenden aan de slag gaan. De vorm van het gebouw en dat het vanaf de grond is opgetild zijn voor ons onbespreekbaar. Wel zien we mogelijkheden om met de ruimte eronder andere dingen te doen. Er kunnen rond de palen en de liften al of niet glazen ruimtes of gebouwen worden gecreëerd, voor winkels, groen als in een hortus, een restaurant of een speaker's corner. Ook is het mogelijk met een glooiend maaiveld te werken, het landschap te modelleren als het ware."
Wat nu? Teunissen: "Goede vraag. De afgelopen tijd is er in de vakwereld heel veel gediscusseerd over deze kwestie. We hebben van vele collega-architecten, waaronder niet de minsten, steunbetuigingen ontvangen. Voor Rapp+Rapp zal het wel niet anders zijn. Hoe kun je nu een onbevooroordeelde, onafhankelijke jury formeren die de zeven visies opnieuw moet beoordelen? Dat lijkt me bijna onmogelijk."
"Daar komt nog eens bij dat de rechter eist dat de ingediende visies van mei 2007 als uitgangspunten moeten dienen", aldus Teunissen. "Dat zal nog lastig zijn, omdat architecten in de periode tussen indienen en de uitslag niet stil gezeten hebben en aanpassingen hebben gedaan. Je kon dat zien tijdens het Architectencafé in Hofman, waar afgelopen zomer alle architecten presentaties hielden."
De volledige tekst van de uitspraak vind je [hier].
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
Architectenselectie: huiswerk overdoen
De jurybeoordeling voor de zeven ontwerpen van de Bibliotheek++ moet opnieuw worden gedaan door een nieuw team, aldus de kortgedingrechter die vanochtend uitspraak heeft gedaan. Quote:
Een nieuwe jury moet de door zeven architectenbureaus ingediende visies voor de nieuwe zogenaamde Bibliotheek ++ in Utrecht gaan beoordelen.
Bij de totstandkoming van de rapportage van een betrokken deskundige jury zijn echter fouten gemaakt. De puntenwaardering die de jury aan de ingediende visies gaf tellen voor 60 procent mee in de uiteindelijke eindscore en vormen dus het hoofdbestanddeel van de aanbestedingsprocedure.
Volgens de rechter blijkt uit niets op welke manier de beoordeling van de jury is vertaald in de uiteindelijke puntenwaardering. De jury is ongezien akkoord gegaan met een puntenwaardering die door een medewerker van de gemeente was opgesteld aan de hand van de discussies die de juryleden gevoerd hadden. Er bestaat ernstige twijfel of de puntenscores overeenstemmen met de jurywaardering, met name voor wat betreft de score die aan VMX is toegekend op het aspect sociale veiligheid. De puntenwaardering is daarom niet op zorgvuldige wijze tot stand gekomen, aldus de rechter.
Daarom moet een nieuwe jury de ingediende visies opnieuw gaan waarderen. De jury moet uit andere leden bestaan, maar de samenstelling (drie inhoudelijk deskundigen, drie leden namens de opdrachtgever en een jurylid voor draagvlak in de politiek) kan wel gelijk blijven.
[Bron: www.rechtspraak.nl]Ik ben er wel blij mee. De rechter zoomt in op het zwakste deel van het proces: de vertaling van de jurybeoordeling naar de punten. Daar hebben meerdere partijen steken laten vallen. Maar het is toch wel pijnlijk te zien dat de jury gediskwalificeerd wordt. Ze heeft nagelaten te controleren of haar beoordeling correct is vertaald. Het zit dus niet alleen vast op het 'falen' van het bureau Aanbesteding, zoals uit de politieke discussies naar voren kwam. Met dit in gedachten kan ik ook de onverzoenlijke reactie van juryvoorzitter Bob van Reeth deze zomer beter plaatsen. Hij distantieerde zich van alles. Een straatje schoonveegactie. Die man moet toen al onraad hebben geroken. Nu heeft ook de rechter hem 'gedistantieerd'.
Hoe snel kan de gemeente een Plan B in werking stellen? En wat vinden de architecten hier nu van? Dit kan nog leuk worden, want als twee honden vechten om een been...
[Edit 9-1 /16:00h] Lees de reacties van [VMX] en [Rapp+Rapp]. De gemeente heeft vandaag een bericht uitgestuurd dat ze het oordeel van de rechter niet in hoger beroep zal aanvechten en dat ze zo snel mogelijk een nieuwe jury zal installeren.
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek
donderdag 8 januari 2009
Kans
Morgen is het zover. Dan beslist een rechter in welk gebouw we straks onze Nicci Frenchs zullen gaan lenen. Rare situatie, maar goed, daar is al zoveel over gezegd, ik houd daarover nu mijn mond. De blogbezoeker geeft de eiser, Rapp+Rapp nog wel een aardige kans, zo blijkt uit de enquête. Inzicht of wishfull thinking?
Trefwoord: architectenselectie, bibliotheek